{"id":28228,"date":"2020-10-01T00:00:23","date_gmt":"2020-09-30T22:00:23","guid":{"rendered":"http:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/?p=17803"},"modified":"2020-10-01T00:00:23","modified_gmt":"2020-09-30T22:00:23","slug":"papa-francisco-nia-lia-menon-ba-domingu-misaun-2020","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/papa-francisco-nia-lia-menon-ba-domingu-misaun-2020\/","title":{"rendered":"PAPA FRANCISCO NIA LIA-MENON BA DOMINGU MISAUN 2020"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: center;\"><strong>PAPA FRANCISCO NIA LIA-MENON BA DOMINGU MISAUN 2020<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><strong><em>Ha\u2019u mak ne\u2019e, haruka ha\u2019u ba <\/em><\/strong><strong>(<em>Is<\/em>\u00a06:8)<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Maun alin doben sira<\/em>,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ha\u2019u hakarak hato\u2019o ha\u2019u nia agradesimentu ba Maromak ba kompromisu ne\u2019eb\u00e9 Kreda iha mundu tomak hala\u2019o Fulan Misionariu Estra-ordinariu iha fulan Outubru liu ba. Ha\u2019u fiar tebes katak nia haburas konversaun missionaria iha komunidade barak tuir dalan ne\u2019eb\u00e9 tema: \u201cBatizadu no enviadu: Kristu nia Kreda iha Misaun iha Mundu\u201d.<\/p>\n<p>Iha tinan ida ne\u2019e ne\u2019eb\u00e9 marka ho terus no dezafiu ne\u2019eb\u00e9 mai hosi Covid-19 pandemia, Kreda nia viajem misionaria kontinua ho naroman husi liafuan ne\u2019eb\u00e9 hetan iha profeta Isaias nia vokasaun: \u201cHa\u2019u mak ne\u2019e, haruka ha\u2019u ba\u201d (6:8). Ne\u2019e mak resposta ne\u2019eb\u00e9 foun nafatin ba Na\u2019i nia pergunta: \u201cHa\u2019u sei haruka se?\u201d (ibid.). Konvite ne\u2019e husi Maromak nia fuan laran sadia f\u00f3 dezafiu ba Kreda no ema hotu iha krisi ne\u2019eb\u00e9 mundu tomak hetan ne\u2019e. \u201cHanesan eskolante sira iha Evanjelu, ita mos sai hakfodak tan anin bo\u2019ot ne\u2019eb\u00e9 ita la hein atu mosu. Ita hare katak ita iha\u00a0 ro ida deit, ita hotu, kbi\u2019it laek no bilan, maibe mos importante no ema presiza, ita hotu simu vokasaun atu hean hamutuk, ita ida-idak presiza atu f\u00f3 ksolok ba ema seluk. Iha ro ida ne\u2019e mak ita hotu. Hanesan eskolante sira iha tempu neba,\u00a0 ne\u2019eb\u00e9 ko\u2019alia ho lian ida deit no taridu, dehan \u2018Ita atu lakon (v. 38), nune\u2019e mos ita hare katak ita la bele kontinua hanoin deit kona ba ita an rasik, maibe hodi hamutuk deit mak ita bele\u201d (<a href=\"http:\/\/www.vatican.va\/content\/francesco\/en\/homilies\/2020\/documents\/papa-francesco_20200327_omelia-epidemia.html\"><em>Meditasaun iha Prasa S. Pedro<\/em><\/a>, 27 Marsu 2020). Ita tauk duni, bilan no tauk. Moras no mate halo ita koko ema nia kbiit laek, maibe mos ita f\u00f3 hanoin mai ita an rasik kona ba ita nia hakarak klean ba moris no libertasaun husi a\u2019at. Iha kontestu ne\u2019e, vokasaun ba misaun, no konvite atu sai husi ita nia an tan domin ba Maromak no maluk sira aprezenta nia an nu\u2019udar oportunidade atu fahe ba malu, serbi malu no reza ba malu. Misaun ne\u2019eb\u00e9 Maromak saran mai ita ida-idak lori ita husi tauk no hanoin an ba hatene katak ita hetan ita nia an lolos bainhira ita f\u00f3 ita nia an ba maluk sira.<\/p>\n<p>Iha sakrifisiu krus nian, iha ne\u2019eb\u00e9 Jesus nia misaun halo tuir lolos ona ( cf.\u00a0<em>Jn<\/em>\u00a019:28-30), Maromak hatudu mai ita katak nia domin mak ba ita ida-idak no ita hotu (cf.\u00a0<em>Jn<\/em>\u00a019:26-27). Nia husu atu ita ida-idak hakarak nia atu haruka ita basa nia rasik mak domin, domin ne\u2019eb\u00e9 nafatin \u201ciha misaun\u201d, lolo liman nafatin atu f\u00f3 moris. Tan nia domin mai ita, Aman Maromak haruka nia Oan Jesus (cf.\u00a0<em>Jn<\/em>\u00a03:16). Jesus mak Aman nia misionariu: nia moris no nia ministeriu hatudu nia obediensia total ba Aman nia hakarak (cf.\u00a0<em>Jn<\/em>\u00a04:34; 6:38; 8:12-30;\u00a0<em>Heb<\/em>\u00a010:5-10). Jesus, ne\u2019eb\u00e9 mate iha krus no moris hias tan ita, dada ita ba nia misaun domin nian, no ho nia Espiritu ne\u2019eb\u00e9 hamoris Kreda, nia halo ita sai nia eskolante sira no haruka ita ba misaun ba mundu no nia ema sira.<\/p>\n<p>\u201cMisaun, Kreda ne\u2019eb\u00e9 book an, la\u2019os programa ida, lala\u2019ok ida ne\u2019eb\u00e9 sei hala\u2019o ho vontade deit. Kristu rasik mak halo Kreda sai hosi nia an. Iha misaun evanjelizasaun nian, imi book an tan Espiritu Santu dudu imi no lori imi\u201d (<em>Senza di Lui non possiamo fare nulla: Essere missionari oggi nel mondo. Una conversazione con Gianni Valente<\/em>, Libreria Editrice Vaticana: San Paolo, 2019, 16-17). Maromak hadomi nafatin ita uluk no ho domin ne\u2019e mai hasoru ita no bolu ita. Ita ida-idak nia vokasaun mai husi realidade katak ita Maromak nia oan sira iha Kreda laran, nia familia, nia maun alin sira iha domin ne\u2019eb\u00e9 Jesus hatudu mai ita. <u>Maibe ema hotu iha dignidade umana ne\u2019eb\u00e9 baseia ba konvite husi Maromak atu sai Maromak nia oan no sai iha sakramentu batismu nia iha liberdade fiar nian buat ne\u2019eb\u00e9 iha nafatin iha Maromak nia fuan<\/u>.<\/p>\n<p>Moris rasik, nu\u2019udar presente ne\u2019eb\u00e9 simu saugate deit mak konvite implisitu atu f\u00f3 an saugate deit: nia mak fini ne\u2019eb\u00e9 iha ema sarani, sei hafunan an nu\u2019udar resposta domin nian iha matrimoniu ka iha virjindade ba Maromak nia reinu. Ema nia moris mai husi Maromak nia domin, sai bo\u2019ot iha domin no haka\u2019as an ba domin. La iha ema ne\u2019eb\u00e9 la bele hakbesik ba Maromak nia domin, no iha Jesus, nia Oan, nia sakrifisiu santu krus nian, Maromak manan sala no mate (cf.\u00a0<em>Rom<\/em>\u00a08:31-39). Ba Maromak, a\u2019at \u2013 no mos sala\u2013 sai dezafiu atu hatan ho domin ne\u2019eb\u00e9 bo\u2019ot liu tan (cf.\u00a0<em>Mt<\/em>\u00a05:38-48;\u00a0<em>Lk<\/em>\u00a022:33-34). Iha misteriu Paskal,\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 Maromak nia laran sadia f\u00f3 isin diak ba ita nia kondisaun ema ne\u2019eb\u00e9 kanek tiha no fakar daudaun ba mundu tomak. Kreda, Maromak nia domin nia sakramentu universal ba mundu kontinua Jesus nia misaun iha istoria no haruka ita ba fatin hotu atu husi ita nia sasin fiar nian no haklaken Evanjeliu, bele kontinua hatudu Maromak nia domin no nune\u2019e kona no transforma ema nia fuan, hanoin, grupu, sosiedade no kultura sira iha fatin no tempu hotu.<\/p>\n<p>Misaun mak resposta livre no kosiente (hodi hatene) ba Maromak nia bolu. Maibe ita bele hatene deit vokasaun ida ne\u2019e bainhira ita iha relasaun pesoal domin nian ho Jesus ne\u2019eb\u00e9 hela iha nia Kreda. Mai ita husu ita nia an: ita prontu are simu Espiritu Santu nia presensa iha ita nia moris, atu rona vokasaun ba misaun, iha ita nia moris nu\u2019udar kaben na\u2019in ka ema konsagradu ka sira ne\u2019eb\u00e9 iha vokasaun ba ministeriu ho ordem, no iha akontesimentu loron loron nian iha ita nia moris? Ita hakarak duni atu Maromak haruka ita iha tempu ka fatin naran deit atu f\u00f3 sasin ba ita nia fiar iha Maromak, ne\u2019eb\u00e9 Aman laran sadia, atu haklaken Jesus Kristu nia Evanjeliu salvasaun nian, atu fahe Espiritu Santu nia moris hodi hari\u2019i Kreda?<\/p>\n<p>Ita, hanesan Maria, Jesus nia Inan, prontu atu serbisu ho an tomak ba Maromak nia hakarak (cf.\u00a0<em>Lk<\/em>\u00a01:38)? Loke ita nia laran tomak esensial liu bainhira ita hakarak hateten ba Maromak: \u201cHa\u2019u mak ne\u2019e Na\u2019i, haruka ha\u2019u ba.\u201d (cf.\u00a0<em>Is<\/em>\u00a06:8). No ida ne\u2019e, la\u2019os iha abstratu, maibe iha kapitulu Kreda nia moris no istoria nian.<\/p>\n<p>Komprende buat ne\u2019eb\u00e9 Maromak dehan daudaun mai ita iha tempu pandemia ne\u2019e mak dezafiu mos ba Kreda nia misaun. Moras, terus, tauk no isolasaun dezafia ita. Kiak iha sira ne\u2019eb\u00e9 mate mesa-mesak. Sira ne\u2019eb\u00e9 ema la tau matan, sira ne\u2019eb\u00e9 lakon sira nia serbisu no osan, sira ne\u2019eb\u00e9 uma la iha, no sira ne\u2019eb\u00e9 kuran aihan dezafia ita. Ema obriga ita atu observa distansia sosial, no hela iha uma konvida ita atu redeskobre katak ita prezisa relasaun sosial no mos ita nia relasaun ho Maromak la\u2019os deit ida-idak maibe hamutuk. Do\u2019ok husi deskonfia malu no la hanoin malu, situasaun ida ne\u2019e halo ita f\u00f3 atensaun liu tan ba ita nia relasaun ho ema seluk. No orasaun, iha ne\u2019eb\u00e9 Maromak kona no bo\u2019ok ita nia fuan, tenke halo ita loke ita nia an liu tan ba ita nia maluk sira nia nesesidade ba dignidade no liberdade no mos ita nia responsabilidade atu tau matan ba mundu tomak. Imposibilidade halibur hamutuk nu\u2019udar Kreda atu selebra Eukaristia halo ita fahe esperiensia komunidade sarani barak ne\u2019eb\u00e9 la bele selebra Missa Domingo Domingo. Iha buat hotu ne\u2019e Maromak nia pergunta: \u201cHa\u2019u sei haruka se?\u201d hato\u2019o dala ida tan mai ita no hein resposta ne\u2019eb\u00e9 laran luak no bele fiar: \u201cHa\u2019u mak ne\u2019e, haruka ha\u2019u ba!\u201d (<em>Is<\/em>\u00a06:8). Maromak kontinua buka sira ne\u2019eb\u00e9 nia bele haruka ba mundu no ba nasaun sira atu f\u00f3 sasin ba nia domin, nia libertasaun husi sala no mate, nia libertasaun husi a\u2019at (cf.\u00a0<em>Mt<\/em>\u00a09:35-38;\u00a0<em>Lk<\/em>\u00a010:1-12).<\/p>\n<p>Selebrasaun Loron Mundial Misaun nian mak okasiaun mos atu dehan fali katak orasaun, reflesaun no tulun material imi nia karan sira mak oportunidade barak atu partisipa iha Jesus nia misaun iha Kreda. Karidade ne\u2019eb\u00e9 hatudu an iha kolekta ne\u2019eb\u00e9 imi halo iha selebrasaun liturjika iha Domingo datolu fulan Outubru nian iha finalidade atu f\u00f3 apoiu ba obra missionaria ne\u2019eb\u00e9 Sosiedade Pontifisia Missionaria sira halo iha ha\u2019u nia naran, atu hatan ba povu no kreda sira nia nesesidade espiritual no material iha mundu tomak ba ema hotu nia salvasaun.<\/p>\n<p>Virgem Santisima Maria, Fitun Evanjelizasaun nian no Ksolok na\u2019in ba sira ne\u2019eb\u00e9 terus, nia Oan Jesus nia Eskolante misionaria, kontinua reza mai ita no f\u00f3 apoiu mai ita<\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><\/p>\n<p><em>Roma, Saun Joao Latran, 31 Maio 2020, Pentekostes<\/em><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Franciscus<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>PAPA FRANCISCO NIA LIA-MENON BA DOMINGU MISAUN 2020 Ha\u2019u mak ne\u2019e, haruka ha\u2019u ba (Is\u00a06:8) &nbsp; Maun alin doben sira, &nbsp; Ha\u2019u hakarak hato\u2019o ha\u2019u nia agradesimentu ba Maromak ba [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10330,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"jnews-multi-image_gallery":[],"jnews_single_post":[],"jnews_primary_category":[],"jnews_social_meta":[],"jnews_override_counter":[],"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[855,943],"class_list":["post-28228","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-husi-kreda","tag-cl38-kreda","tag-loron-misaun"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28228","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=28228"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/28228\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10330"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=28228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=28228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.fmatin.org\/wpn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=28228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}