Iha okaziaun festa aprezentasaun Na’i nian, 2 Fevereiru 2026, Loron Mundiál Vida Konsagrada nian ba dala 30, Dikastériu ba Institutu Vida Konsagrada nian no Sosiedade sira Vida Apostólika nian hato’o ba konsagradu no konsagrada sira iha mundu tomak ho mensajen ida ne’ebé asina hosi Prefeita, Irmán Brambilla, Simona MC Pro-Prefeitu, Kardeál Ángel Fernández Artime, SDB, no Sekretária, Irmán Tiziana Merletti, SFP:
Profesia Prezensa nian: Vida Konsagrada iha-ne’ebé dignidade hetan ferida no fiar hetan koko
Konsagradu/ konsagrada doben sira,
Ho karta ida-ne’e, ami hakarak to’o ba imi hotu idealmente iha mundu tomak, iha imi nia fatin sira moris no misaun nian, hodi hato’o ami-nia agradesimentu ba imi-nia fidelidade ba Evanjellu no ba prezente moris nian ne’ebé sai fini namkari iha istória tomak. Moris ida ne’ebé dalaruma marka ho provasaun, maibé moris nafatin nu’udar sinál esperansa nian.
Iha tinan kotuk, durante Dikastériu nia viajen sira no vizita pastorál sira, ami iha don atu to’o hodi kona rasik moris ida-ne’e, hodi hasoru konsagrada barak ne’ebé bolu atu fahe situasaun kompleksu sira: kontestu sira ne’ebé marka ho konflitu, instabilidade sosiál no polítika, pobreza, marjinalizasaun, migrasaun forsada, minoria relijioza, violénsia no tensaun sira ne’ebé tau dignidade ema nian iha prova/koko, liberdade, no dalaruma sira nia fiar rasik. Esperiénsia sira-ne’e revela kbiit dimensaun profétika vida konsagrada nian nu’udar «prezensa ne’ebé hela nafatin»: hamutuk ho povu no indivíduu sira ne’ebe terus, iha fatin sira iha-ne’ebé Evanjellu moris beibeik iha kondisaun frajilidade no julgamentu nian.
Ida-ne’e “hela nafatin” atu asume dezafiu oioin, tanba kompleksidade sira ita-nia sosiedade nian la hanesan: iha-ne’ebé moris loroloron nian nakonu ho frajilidade no inseguransa institusionál; iha ne’ebé minoria relijioza sira hetan presaun no restrisaun sira; iha ne’ebé moris-di’ak koeziste ho mesak, polarizasaun, forma foun sira pobreza nian, no indiferensa; iha ne’ebé migrasaun, dezigualdade, no violénsia jeneralizada dezafia konvivénsia sivíl. Iha parte barak mundu nian, situasaun polítika no sosiál koko konfiansa no halakon esperansa: no presizamente tanba razaun ida-ne’e, imi-nia prezensa fiél, haraik-an, kriativa no diskreta sai sinál ida katak Maromak la abandona ninia povu.
“Hela nafatin” evanjéliku nunka sai imobilidade ka demisaun: ida-ne’e maka esperansa ativa ne’ebé jenera atitude sira no jestu sira dame nian: liafuan sira ne’ebé dezarma presizamente iha ne’ebé iha kanek konflitu sira hanesan atu kansela fali fraternidade, relasaun sira ne’ebé fó sasin ba dezeju ba diálogu entre kultura no relijiaun sira, hilin sira ne’ebé proteje ema ki’ik sira bainhira hamriik husi sira nia parte, presiza selu ho folin ruma, pasiensia iha prosesu sira no mos iha komunidade ekleziál nia laran, perseveransa hodi buka dalan rekonsiliasaun nian harii liuhusi rona no orasaun, aten-barani hodi denunsia situasaun no estrutura sira ne’ebé nega ema nia dignidade no justisa. Presizamente tanba ida-ne’e mak nune’e duni, “hela nafatin” ida-ne’e la’ós de’it hilin pesoál ka komunitaria, maibé sai liafuan profétiku ida ba Kreda tomak no ba mundu.
Iha hela-nafatin ida-ne’e nu’udar fini ne’ebé simu atu mate tanba moris ne’e buras, iha forma oioin no komplementár, esprime profesia moris konsagrada hotu nian. Vida apostólika halo vizivel proximidade dilijente ida ne ebé sustenta dignidade feridu; vida kontemplativa prezerva, liuhusi intersesaun no fidelidade, esperansa bainhira fiar hetan koko; institutu sekulár sira fó sasin kona-ba Evanjellu nu’udar fermentu diskretu iha kontestu sosiál no profisionál; Ordo virginum manifesta kbiit laran-luak no fidelidade nian ne’ebé loke odamatan ba futuru; vida eremítika hanoin hikas Maromak nia primasia/dahuluk no esensiál ne’ebé dezarma fuan. Iha diversidade forma nian, profesia ida de’it mak iha forma: hela nafatin ho domin, la abandona, la nonok, halo sai ninia moris rasik Liafuan sira ba tempu ida-ne’e no ba istória ida-ne’e.
Iha profesia ida-ne’e nia laran maka sasin dame nian sai matura. Amo Papa Leão XIV subliña ida-ne’e ho insisténsia iha ninia diskursu sira, hodi deskreve dame la’ós nu’udar utopia abstrata ida, maibé nu’udar viajen ezijente no loroloron nian ne’ebé ezije rona, diálogu, pasiénsia, konversaun hanoin no fuan nian, no rejeisaun ba lójika opresaun ida-ne’ebé maka’as liu. Dame la moris husi opozisaun, maibé husi enkontru, husi responsabilidade kondiviza, husi kapasidade atu rona no halo viajen hamutuk iha sinerjia, husi domin ba ema hotu iha Evanjellu nia laran tuir ne’ebé ema hotu mak maun-alin. Tanba razaun ida-ne’e, vida konsagrada, bainhira hakbesik ba umanidade nia kanek no sofrementu sira lahó rende ba lójika konflitu nian, lahó renunsia atu ko’alia Maromak Nia lia-loos kona-ba umanidade no istória, sai – dala barak la ho lian – artezana paz nian. Maun-alin doben sira, ami agradese ba imi-nia perseveransa bainhira rezultadu sira parese dook, ba dame ne’ebé imi kuda maski la rekoñese.
Mai ita kontinua tau matan nu’udar memória agradesimentu esperiénsia Jubileu moris vida konsagrada nian,
ne’ebé bolu ita atu sai peregrinu esperansa nian iha dalan dame nian: Ida-ne’e la’ós slogan ka fórmula ida. Maibe ita hala’o ona esperiénsia konkretu iha viajen ne’ebé prepara ona ita ba ita nia halibur hamutuk iha Roma. Maibé, ida-ne’e maka dalan estilu evanjéliku ida ne’ebé kontinua enkarna, loroloron, iha ne’ebé de’it dignidade hetan kanek no fiar hetan koko.
Ami entrega imi ida-idak ba Na’i, atu nia bele halo imi metin iha esperansa no laran-maus iha fuan, iha kapasidade atu hela, atu fó kmaan, atu hahú fali: no nune’e, atu sai, iha Kreda no iha mundu, profesia prezensa nian no fini dame nian.
Fonte: cgfmanet.org
